FIP Vũng Tàu: Mô hình PPP đưa bột cá Việt tới nhãn xanh quốc tế

Nội dung chính

FIP Vũng Tàu – Đột phá xanh cho ngành bột cá Việt Nam

FIP Vũng Tàu đang mở ra con đường xanh cho bột cá Việt, đưa ngành thủy sản bước gần hơn tới các chứng nhận “nhãn xanh” quốc tế.

Dự án Cải thiện nghề lưới kéo Bà Rịa – Vũng Tàu (FIP Vũng Tàu) khởi xướng năm 2015, chính thức triển khai từ 2020 và dự kiến hoạt động đến năm 2035. Với mô hình hợp tác công‑tư (PPP), dự án không chỉ “xanh hoá” nghề lưới kéo mà còn nâng cao giá trị bột cá, tạo cơ hội cho các doanh nghiệp Việt Nam tham gia chuỗi cung ứng toàn cầu có trách nhiệm.

1. Cấu trúc tài chính và vai trò của các bên

Trong giai đoạn 2025‑2035, tổng ngân sách dự án ước 610.000 USD, trong đó:

Doanh nghiệp đóng góp 470.000 USD (≈ 77% tổng vốn).
Chương trình nhà nước hỗ trợ IUU và quản lý cảng 102.000 USD.
Hải thuyền tham gia nâng cấp thiết bị an toàn 38.000 USD.

Việc huy động nguồn lực đa dạng này minh chứng cho sức mạnh của mô hình PPP, nơi nhà nước, doanh nghiệp và cộng đồng ngư dân cùng chia sẻ rủi ro và lợi nhuận.

Ngư dân lưới kéo ở vùng biển Long Hải - TPHCM trong dự án FIP Vũng Tàu — Ngư dân làm nghề lưới kéo ở vùng biển Long Hải – TPHCM (Ảnh: Hải Vỹ).

2. Mục tiêu bền vững và chuẩn mực quốc tế

Theo ông Nguyễn Thành Lộc, Chủ tịch Hội Thủy sản TP.HCM, dự án hướng tới:

Tuân thủ quy định chống khai thác IUU và Bộ quy tắc nghề cá có trách nhiệm của FAO.
Bảo vệ các loài hoang dã quý hiếm.
Đảm bảo lao động trong ngành cá được thực hiện theo chuẩn mực quốc tế.

Những tiêu chuẩn này là tiền đề để các doanh nghiệp chế biến bột cá đủ điều kiện tham gia các chương trình chứng nhận như MSC, MarinTrust và ASC – những “nhãn xanh” được khách hàng toàn cầu công nhận.

Tàu cá tuân thủ bộ quy tắc nghề cá có trách nhiệm trong dự án FIP Vũng Tàu — Trong dự án FIP Vũng Tàu, các tàu cá phải tuân thủ đầy đủ bộ quy tắc nghề cá có trách nhiệm (Ảnh: Hải Vỹ).

3. Kết quả đáng chú ý năm 2025

Năm 2025, FIP Vũng Tàu đạt mục tiêu cung cấp 25.000 tấn nguyên liệu cá bền vững – bước khởi đầu cho mục tiêu dài hạn 120.000 tấn mỗi năm. Ông Lộc nhận định: “Con số này cho thấy chuỗi lưới kéo bền vững đã bắt đầu hình thành.”

Các chứng nhận quốc tế đã được ghi nhận:

Công ty TNHH Phúc Lộc Vũng Tàu – MarinTrust chứng nhận chương trình cải tiến nguồn cung ứng.
Nutreco International Việt Nam và C.P Việt Nam – ASC cho thức ăn thủy sản sử dụng nguyên liệu bền vững từ FIP Vũng Tàu.

Tàu đánh bắt cá tại vùng biển TPHCM trong khuôn khổ FIP Vũng Tàu — Tàu đánh bắt cá ở vùng biển TPHCM (Ảnh: Hải Vỹ).

4. Định hướng mở rộng 2026‑2035

Từ năm 2026, dự án sẽ tăng cường quy mô và phạm vi:

Mở rộng số doanh nghiệp đạt chứng nhận MarinTrust và ASC.
Liên kết quản lý sang các tỉnh miền Nam khác.
Siết chặt giám sát số lượng tàu tham gia, nâng cao công nghệ theo dõi đa bên.

Ông Đinh Xuân Lập, Phó Giám đốc ICAFIS, nhấn mạnh: “PPP là chiến lược lớn của Chính phủ để huy động nguồn lực xã hội, và FIP Vũng Tàu là minh chứng sống động cho mô hình này.”

5. Bài học và triển vọng

FIP Vũng Tàu cho thấy:

Hợp tác công‑tư có thể tạo ra nguồn vốn ổn định và giảm gánh nặng tài chính cho nhà nước.
Tiêu chuẩn quốc tế không chỉ bảo vệ môi trường mà còn mở ra thị trường xuất khẩu giá trị cao.
Việc đào tạo, giám sát đa bên và hỗ trợ nghiên cứu từ các viện nghiên cứu giúp nâng cao năng lực thực thi trên thực địa.

Với những thành tựu đã đạt, mô hình PPP trong ngành thủy sản Việt Nam có tiềm năng nhân rộng sang các lĩnh vực khác, góp phần thúc đẩy phát triển bền vững toàn diện.

Bạn có quan tâm đến cách mà các dự án PPP có thể thay đổi ngành công nghiệp của mình? Hãy chia sẻ ý kiến và theo dõi chúng tôi để cập nhật những câu chuyện thành công khác.