Cảnh báo về việc học sinh, sinh viên trở thành nạn nhân của các vụ lừa đảo ‘bắt cóc online’

Thượng tá Đào Trung Hiếu, Tiến sĩ Tội phạm học, đã đưa ra cảnh báo về việc học sinh, sinh viên trở thành mục tiêu của các vụ lừa đảo ‘bắt cóc online’ với thủ đoạn ngày càng tinh vi. Theo ông Hiếu, tâm lý của học sinh, sinh viên là sợ quyền lực, nể danh tiếng và thiếu khả năng kiểm chứng thực tế. Khi đối mặt với một người xưng công an, các em dễ hoảng loạn và làm theo yêu cầu của kẻ xấu.

Từ khoảng một tháng trở lại đây, đã có nhiều vụ lừa đảo chiếm đoạt tài sản nhắm vào học sinh, sinh viên với thủ đoạn giả mạo cán bộ công an, đe dọa ‘con mồi’ để buộc phải chuyển tiền. Các đối tượng lừa đảo thường sử dụng kịch bản mồi dẫn như: ‘Em có liên quan đến một vụ án’, ‘Chúng tôi cần xác minh tài khoản của em có bị hacker lợi dụng hay không’, ‘Chuyển tiền vào tài khoản của cơ quan để chứng minh vô tội’. Thượng tá Hiếu phân tích, khi một người xưng danh công an, nói giọng nghiêm nghị, dùng từ chuyên môn, đe dọa về ‘hồ sơ’, ‘đường dây rửa tiền’, ‘có lệnh triệu tập’… thì nạn nhân lập tức rơi vào trạng thái hoảng loạn.

Cũng theo vị chuyên gia, các đối tượng thường dùng các thủ đoạn như yêu cầu nạn nhân tải ứng dụng, gửi ảnh CCCD, thậm chí bỏ nhà ra đi. Một số trường hợp, các đối tượng còn yêu cầu nạn nhân chuyển tiền vào tài khoản của cơ quan để chứng minh vô tội. Bên cạnh đó, Thượng tá Hiếu chỉ ra một số dấu hiệu nhận biết trẻ có thể đang bị kẻ xấu thao túng, như: sự thay đổi hành vi, cảm xúc và thói quen sử dụng thiết bị số; trẻ bắt đầu giấu diếm nội dung trò chuyện, đổi mật khẩu, lén lút nhắn tin về đêm…

Thượng tá Hiếu cũng kiến nghị các phụ huynh hãy đồng hành cùng con thay vì kiểm soát cứng nhắc, còn nhà trường hãy chủ động giáo dục kỹ năng sống số như một môn học bắt buộc. Trong khi đó, cơ quan chức năng cần xây dựng kênh tiếp nhận tố giác thân thiện, dễ tiếp cận với học sinh, sinh viên.

Luật sư Trần Tuấn Anh, Công ty luật Minh Bạch, cũng cho rằng, nhà trường và gia đình đóng vai trò rất quan trọng trong việc bảo vệ học sinh, sinh viên khỏi những chiêu trò lừa đảo ngày càng tinh vi. Ông Tuấn Anh kiến nghị, gia đình cần dành thời gian quan tâm đến con cái nhiều hơn, không chỉ là kiểm soát thiết bị điện tử, mà quan trọng hơn là xây dựng sự tin tưởng, để khi có điều bất thường xảy ra, con cái sẵn sàng chia sẻ và hỏi ý kiến cha mẹ.

Từ góc độ của mình, luật sư Tuấn Anh cũng đề xuất các nhà trường cần trang bị kiến thức chuyên môn, cần lồng ghép giáo dục kỹ năng sống, kỹ năng nhận diện và phòng tránh lừa đảo công nghệ cao vào trong các buổi sinh hoạt, tiết học. Học sinh, sinh viên cần được trang bị những kỹ năng cần thiết để bảo vệ mình trước những thủ đoạn lừa đảo ngày càng tinh vi.

Một thủ đoạn lừa đảo mới đang nhắm vào những người trẻ tuổi, đặc biệt là học sinh, sinh viên trên cả nước. Kẻ lừa đảo sử dụng chiêu trò giả mạo công an, tự xưng là cán bộ công an, gọi điện thông báo rằng nạn nhân dính líu đến vụ án nghiêm trọng như buôn bán ma túy, rửa tiền. Sau đó, chúng yêu cầu nạn nhân tự dàn cảnh bị bắt cóc, gửi hình ảnh và video cho gia đình để đe dọa và ép buộc chuyển tiền.

Cụ thể, vào cuối tháng 7, Công an phường Lý Thường Kiệt, tỉnh Ninh Bình, đã nhận được tin báo của gia đình anh Đặng về việc con gái 18 tuổi đang bị bắt cóc. Kẻ lạ mặt yêu cầu chuyển khoản ngay 300 triệu đồng. Tuy nhiên, sau hơn hai giờ lần theo manh mối, cảnh sát đã phát hiện con gái anh Đặng đang tự giam mình trong một nhà nghỉ ở phường Kim Bảng.

Thủ đoạn lừa đảo này không chỉ diễn ra ở Việt Nam mà còn ở nhiều nước trên thế giới. Tại Australia, cảnh sát đã ghi nhận có 1.172 vụ ‘bắt cóc online’ vào năm 2019. Tại Mỹ, FBI đã phát giác kiểu lừa đảo này từ những năm 2010.

Để tránh trở thành nạn nhân của thủ đoạn lừa đảo này, người dân, đặc biệt là học sinh, sinh viên cần tự trang bị kỹ năng nhận diện chiêu trò lừa đảo và cần báo ngay cho cơ quan công an nơi gần nhất nếu gặp phải tình huống tương tự. Bên cạnh đó, cơ quan công an cũng khuyến cáo người dân tuyệt đối không gọi điện yêu cầu người dân chuyển tiền vào tài khoản ngân hàng hoặc cài đặt phần mềm để phục vụ điều tra như lời kẻ gian dụ dỗ.

Trong quá trình điều tra, cảnh sát gặp nhiều khó khăn do kẻ lừa đảo sử dụng ứng dụng nhắn tin được mã hóa, kỹ thuật thay đổi số điện thoại. Do đó, việc phòng ngừa và nâng cao cảnh giác là rất quan trọng. Kẻ lừa đảo thường nhắm vào những người trẻ tuổi ít kinh nghiệm sống, ít va vấp xã hội. Chúng lợi dụng tâm lý sợ hãi và tạo ra những tình huống giả để ép buộc nạn nhân chuyển tiền.

C02 Bộ Công an đã cảnh báo về thủ đoạn lừa đảo này và khuyến cáo người dân cần cẩn thận khi nhận được cuộc gọi từ người lạ, đặc biệt là khi có yêu cầu chuyển tiền hoặc cung cấp thông tin cá nhân. Người dân cần tỉnh táo và không mắc bẫy của kẻ lừa đảo. Liên hệ với Cổng thông tin Bộ Công an để biết thêm thông tin và cập nhật những tin tức mới nhất về thủ đoạn lừa đảo này.

Công an phường Việt Hưng, Hà Nội, phối hợp với Phòng Cảnh sát hình sự – Công an TP Hà Nội đã can thiệp kịp thời vào một vụ lừa đảo trực tuyến, giải cứu một thanh niên 18 tuổi và ngăn chặn hành vi tống tiền. Sự việc bắt nguồn từ chiều ngày 23/7 khi cháu X., 18 tuổi, nhận được cuộc gọi từ một người tự xưng là công an, thông báo rằng cháu có liên quan đến một vụ án rửa tiền.

Đối tượng sau đó yêu cầu cháu cài đặt phần mềm Zoom Workplace để thực hiện cuộc họp trực tuyến. Cháu X. được yêu cầu cung cấp thông tin về tài sản của mình để hỗ trợ quá trình điều tra. Khi biết rằng cháu không có tiền, đối tượng đã hướng dẫn cháu giả vờ bị bắt cóc để yêu cầu tiền từ gia đình. Cháu X. được chỉ dẫn đến thuê phòng tại một khách sạn và không được nghe bất kỳ cuộc gọi nào khác ngoài những cuộc gọi phục vụ cho quá trình điều tra.

Đối tượng còn yêu cầu cháu gọi điện về nhà và yêu cầu gia đình chuyển khoản 300 triệu đồng để chuộc người. Nhận được thông tin từ gia đình, Công an phường Việt Hưng đã nhanh chóng phối hợp với Phòng Cảnh sát hình sự – Công an TP Hà Nội và các đơn vị chức năng vào cuộc xác minh. Đến khoảng 18h45 cùng ngày, lực lượng công an đã phát hiện cháu X. đang ở một mình trong khách sạn.

Sau khi được cán bộ công an giải thích, cháu mới nhận ra mình bị lừa đảo. Công an TP Hà Nội đã khuyến cáo người dân cần nâng cao tinh thần cảnh giác và chủ động tuyên truyền cho người thân, bạn bè về phương thức, thủ đoạn của loại tội phạm này. https://www.vietnambiz.vn/oa-co-truyetinh-vao-cong-tac-nhu-the-nao- de656.htm

Cơ quan công an sẽ trực tiếp gửi giấy mời, giấy triệu tập hoặc thông qua công an địa phương khi làm việc với người dân, và tuyệt đối không yêu cầu người dân chuyển tiền qua điện thoại hoặc cài đặt phần mềm để phục vụ điều tra. Nhà trường cần tăng cường tuyên truyền, cảnh báo các thủ đoạn lừa đảo cho học sinh, sinh viên nhằm nâng cao nhận thức và khả năng phòng, chống tội phạm.

Học sinh, sinh viên và người trẻ cần trang bị kỹ năng nhận diện các chiêu trò lừa đảo tinh vi. Khi phát hiện những trường hợp có dấu hiệu lừa đảo tương tự, người dân cần nhanh chóng báo ngay cho cơ quan công an nơi gần nhất để được hỗ trợ và can thiệp kịp thời.

Thời gian gần đây, tình trạng sinh viên các trường đại học tại Hà Nội bị lừa đảo bởi đối tượng giả danh cơ quan Công an qua điện thoại đã được báo cáo xảy ra nhiều lần. Theo đó, những kẻ lừa đảo thường sử dụng thủ đoạn giả mạo danh tính của cơ quan chức năng, đe dọa người thân của sinh viên để đạt được mục đích xấu.

Một trong những thủ đoạn lừa đảo phổ biến mà những kẻ này sử dụng là “bắt cóc online”. Chúng tạo ra tình huống giả, trong đó nạn nhân (thường là sinh viên) bị cáo buộc liên quan đến một vụ việc phạm tội và yêu cầu người thân phải chuyển tiền để “chuộc” con em mình. Điều này tạo ra áp lực lớn cho gia đình và khiến họ dễ dàng bị lừa.

Mới đây, tại Hà Nội, Công an phường Ô Chợ Dừa, thành phố Hà Nội đã phát hiện và ngăn chặn kịp thời một vụ lừa đảo liên quan đến việc một kẻ giả danh Công an đe dọa một nữ sinh. Kẻ lừa đảo này sử dụng điện thoại để liên lạc với nữ sinh, cáo buộc cô có liên quan đến một vụ việc phạm tội và đe dọa sẽ bắt giữ nếu không có biện pháp “chuộc”.

Công an phường Ô Chợ Dừa đã nhanh chóng vào cuộc và xác minh thông tin. Sau khi xác định đây là một vụ lừa đảo, cơ quan chức năng đã có biện pháp cần thiết để ngăn chặn và bảo vệ nữ sinh cũng như người thân của cô. Sự việc này một lần nữa cảnh báo về những thủ đoạn lừa đảo tinh vi của những kẻ giả danh cơ quan Công an và nhấn mạnh tầm quan trọng của việc cảnh giác trước các cuộc gọi đáng nghi từ người lạ.

Để phòng tránh những vụ lừa đảo tương tự, người dân, đặc biệt là sinh viên và gia đình, cần tăng cường cảnh giác trước các cuộc gọi từ người lạ, đặc biệt khi có nội dung đe dọa hoặc yêu cầu chuyển tiền. Nếu có nghi vấn, người dân nên liên hệ trực tiếp với cơ quan Công an gần nhất để được hỗ trợ và tư vấn. Đồng thời, cơ quan chức năng cũng cần tăng cường công tác tuyên truyền, nâng cao nhận thức của người dân về các thủ đoạn lừa đảo mới để mọi người có thể chủ động phòng tránh.

Liên hệ với Chính phủ Việt Nam và Công an Việt Nam để tìm hiểu thêm thông tin về công tác phòng chống lừa đảo và hỗ trợ người dân.

Thời gian gần đây, tại các tỉnh giáp ranh Campuchia, một loạt vụ lừa đảo chiếm đoạt tài sản đã được ghi nhận với thủ đoạn giả danh công an, dàn dựng cảnh “bắt cóc ảo” nhằm tống tiền người thân. Những đối tượng lừa đảo thường nhắm vào học sinh, sinh viên và người trẻ tuổi, lợi dụng tâm lý hoang mang để thao túng và chiếm đoạt tài sản.

Thủ đoạn của các đối tượng lừa đảo ngày càng tinh vi và phức tạp. Đầu tiên, chúng giả danh cán bộ công an, gọi điện thông báo cho nạn nhân rằng họ liên quan đến một vụ án ma túy hoặc rửa tiền. Sau đó, chúng yêu cầu nạn nhân tải ứng dụng “Zoom Workplace” để “làm việc trực tuyến”, từ đó chiếm quyền kiểm soát điện thoại. Tiếp theo, chúng dẫn dụ nạn nhân đến khách sạn hoặc nhà trọ, yêu cầu giữ bí mật và không liên lạc với gia đình.

Chúng dàn dựng cảnh bị bắt giữ bằng cách ép nạn nhân chụp ảnh như bị trói, bị khống chế để gửi về cho người thân. Cuối cùng, chúng sử dụng tài khoản mạng xã hội của nạn nhân để nhắn tin, gọi điện yêu cầu chuyển tiền chuộc. Đây là một chuỗi các hành động lừa đảo nhằm mục đích chiếm đoạt tài sản của nạn nhân.

Trước tình hình trên, khuyến cáo người dân cần có biện pháp phòng ngừa hiệu quả. Người dân không nên làm theo hướng dẫn từ số điện thoại lạ, đặc biệt khi có yêu cầu tải ứng dụng, cung cấp thông tin cá nhân hoặc chuyển tiền. Người dân cũng không nên chuyển tiền khi chưa xác minh rõ ràng danh tính và mục đích của đối tượng.

Nếu phát hiện dấu hiệu bất thường hoặc nghi ngờ bị lừa đảo, người dân cần báo ngay cho công an địa phương để được hỗ trợ kịp thời. Ngoài ra, cần tăng cường tuyên truyền tại các trường học, khu dân cư, đặc biệt với học sinh trung học cơ sở và trung học phổ thông về các thủ đoạn lừa đảo và cách phòng ngừa.

Người dân cần cảnh giác trước mọi cuộc gọi, tin nhắn mạo danh và không để sự hoảng loạn khiến bạn trở thành nạn nhân. Chia sẻ thông tin này đến người thân, bạn bè để cùng nhau ngăn chặn tội phạm công nghệ cao đang ngày càng tinh vi và nguy hiểm. Hãy luôn tỉnh táo và có biện pháp bảo vệ bản thân trước những thủ đoạn lừa đảo trên mạng.

Để biết thêm thông tin về các biện pháp phòng chống lừa đảo, vui lòng truy cập trang web của Bộ Công an Việt Nam để cập nhật những thông tin mới nhất.