Campuchia đã nhanh chóng bắt và giao nộp Chen Zhi, người đứng đầu mạng lưới lừa đảo trực tuyến toàn cầu, cho Trung Quốc, minh chứng cho ưu tiên chiến lược quốc gia và giảm áp lực quốc tế.

Tiểu sử và sự thăng tiến của Chen Zhi

Chen Zhi, 38 tuổi, nhập tịch Campuchia năm 2014 sau khi rời Trung Quốc. Một năm sau, ông thành lập Prince Group, nhanh chóng mở rộng thành một “đế chế” kinh doanh đa ngành và được trao danh hiệu Neak Oknha – danh hiệu uy tín của chính phủ Campuchia.

Quy trình bắt giữ và dẫn độ

Vào ngày 7/1, Bộ Nội vụ Campuchia công bố đã bắt giữ ba công dân Trung Quốc, trong đó có Chen Zhi, và thực hiện việc dẫn độ ngay tới Trung Quốc. Quốc tịch Campuchia của ông cũng bị hủy bỏ theo sắc lệnh hoàng gia được ban hành tháng 12/2025.

Ngày 8/1, truyền hình nhà nước Trung Quốc phát trực tiếp cảnh sát áp giải Chen, trùm đầu và còng tay, rời khỏi máy bay. Bộ Công an Trung Quốc coi đây là “thành tựu lớn” trong hợp tác pháp luật giữa hai nước.

Phản ứng và cáo buộc từ các bên

Giới chức Trung Quốc đã khởi tố ít nhất 13 vụ án liên quan đến Prince Group từ 2020‑2025, mô tả công ty là “tập đoàn tội phạm cờ bạc trực tuyến xuyên biên giới”.

Tháng 10/2025, Mỹ và Anh đã truy tố Chen Zhi với các tội danh lừa đảo, rửa tiền và bạo hành lao động. Mỹ thu giữ khoảng 15 tỷ USD tiền ảo liên quan.

Campuchia, thông qua Phó Thủ tướng Sun Chanthol, nhấn mạnh “khi có đủ bằng chứng, chúng tôi hành động theo quy định của pháp luật”, đồng thời không giải thích lý do chọn dẫn độ sang Trung Quốc thay vì Mỹ.

Quan điểm chuyên gia

Pavin Chachavalpongpun, giáo sư tại Trung tâm Nghiên cứu Đông Nam Á, Đại học Kyoto, cho rằng quyết định này phản ánh “tính thực tế chính trị” của Campuchia, khi Trung Quốc là nhà đầu tư lớn nhất và đối tác quốc phòng chiến lược.

Wang Jiangyu, giáo sư Trường Luật Đại học Hong Kong, nhận định Mỹ hiện đang tập trung vào các ưu tiên khác như khu vực Latin, nên không coi việc dẫn độ Chen Zhi là ưu tiên hàng đầu.

Jacob Daniel Sims, nhà nghiên cứu tại Đại học Harvard, mô tả quyết định của Campuchia là “cách thuận lợi nhất để giảm áp lực quốc tế, đồng thời chứng minh mối quan hệ hợp tác chặt chẽ với Trung Quốc”.

Hệ quả khu vực và quốc tế

Việc dẫn độ được xem là một chiến thắng cho chiến dịch “Săn Cáo” của Trung Quốc, nhằm truy lùng các tội phạm lẩn trốn. Đồng thời, nó giảm nguy cơ Chen Zhi bị xét xử tại Mỹ, nơi có thể tiết lộ thông tin bất lợi cho Campuchia.

Liên Hợp Quốc ước tính có hơn 100.000 nạn nhân bị ép tham gia lừa đảo trực tuyến tại Campuchia; Bộ Tài chính Mỹ cho biết các đường dây ở Đông Nam Á đã chiếm đoạt ít nhất 10 tỷ USD trong năm qua.

Chính phủ Singapore, Đài Loan và Hong Kong đã tịch thu tài sản của Chen, trong khi Thái Lan thực hiện các cuộc không kích nhằm phá hủy các khu phức hợp lừa đảo biên giới.

Kết luận

Việc Campuchia đưa Chen Zhi về Trung Quốc vừa đáp ứng yêu cầu giảm áp lực ngoại giao, vừa khẳng định vị thế của Bắc Kinh trong cuộc chiến chống tội phạm mạng khu vực. Điều này đặt ra câu hỏi: Campuchia sẽ tiếp tục cân bằng giữa lợi ích quốc gia và áp lực quốc tế như thế nào?

Bạn nghĩ sao về quyết định này? Hãy để lại ý kiến và chia sẻ nếu muốn biết thêm các diễn biến mới nhất.

Trung Quốc đang triển khai một chiến dịch quy mô quốc gia nhằm “nhổ cỏ tận gốc” các tổ chức lừa đảo mạng ở Đông Nam Á.

Bối cảnh các mạng lưới lừa đảo ở Đông Nam Á

Trong vài năm qua, các băng nhóm lừa đảo trực tuyến đã dựng các trung tâm ở Myanmar, Campuchia và Thái Lan, dụ dỗ hàng nghìn người dùng Internet toàn cầu vào các mối quan hệ tình cảm giả mạo và các khoản đầu tư ảo. Ban đầu chúng tập trung vào người nói tiếng Trung, nhưng nhanh chóng mở rộng sang tiếng Anh, tiếng Thái và các ngôn ngữ khác, chiếm đoạt số tiền lên tới hàng trăm triệu USD.

Chiến dịch “nhổ cỏ tận gốc” của Trung Quốc

Theo AFP, từ cuối năm 2024, chính quyền Bắc Kinh đã chuyển trọng tâm từ việc phá vỡ các chi nhánh sang bắt giữ “ông trùm” – những người đứng đầu các mạng lưới. Chiến lược “nhổ cỏ tận gốc” bao gồm:

• Hợp tác chặt chẽ với các lực lượng an ninh của Thái Lan, Myanmar, Campuchia và các nước khác.
• Thuê đội ngũ chuyên gia công nghệ để xác định địa chỉ IP và server của các trang web lừa đảo.
• Đưa các nghi phạm ra tòa án Trung Quốc để xét xử, đồng thời công khai án quyết nhằm răn đe.

Các vụ bắt giữ tiêu biểu

Chen Zhi – “ông trùm” 38 tuổi, người sáng lập Prince Group, bị bắt giữ tại Campuchia và dẫn độ về Trung Quốc trong tuần này. Trước đó, anh đã bị truy tố tại Mỹ vào tháng 10/2024 với cáo buộc vận hành một “đế chế lừa đảo không gian mạng” quy mô lớn.

Vào tháng 11/2025, doanh nhân She Zhijiang, người sáng lập Tập đoàn Yatai, bị bắt giữ tại Bangkok sau ba năm giam giữ và sau đó được đưa về Trung Quốc trên một chuyến bay có lực lượng an ninh vũ trang chờ sẵn trên đường băng.

Trong cùng thời gian, Bắc Kinh cũng đã phát lệnh truy nã thêm hơn 100 “nhà tài trợ tài chính then chốt” của các mạng lưới, hứa sẽ “cắt đứt dòng chảy” và “chặt đứt chuỗi” hoạt động tội phạm.

Hệ quả và triển vọng

Đến nay, hơn 2.000 nạn nhân được giải cứu khỏi các trung tâm lừa đảo ở Myanmar và Campuchia, trong đó hàng trăm người đã được hồi hương về Trung Quốc. Các vụ án công khai trên truyền hình quốc gia Trung Quốc đã gây ra làn sóng phản đối mạnh mẽ ở các quốc gia Đông Nam Á, đồng thời thúc đẩy các quốc gia này tăng cường khung pháp lý chống lại tội phạm mạng.

Những nhà phân tích dự đoán, trong 12 tháng tới, Trung Quốc sẽ tiếp tục mở rộng chiến dịch, nhắm vào các “cánh tay phải” của các băng nhóm và tăng cường đào tạo nhân lực chuyên môn về an ninh mạng để ngăn chặn các mô hình lừa đảo mới xuất hiện.