Greenland: Đảo băng tuyết, tài nguyên khổng lồ và câu hỏi “Mỹ có thể trả bao nhiêu?”

Việc định giá Greenland không chỉ là một bài toán tài chính mà còn là thách thức về văn hoá và chính trị.

1. Lịch sử các đề xuất mua bán lãnh thổ

Năm 1946, Hoa Kỳ đã đưa ra đề nghị mua khu vực Bắc Cực của Đan Mạch với mức giá 100 triệu USD (khoảng 1,6 tỷ USD theo giá hiện nay). Đề nghị này bị từ chối, và dù các số liệu đã được điều chỉnh cho lạm phát, chúng vẫn không phản ánh thực tế kinh tế và tài nguyên của Greenland trong thập kỷ 2020.

Hai giao dịch mua bán lãnh thổ nổi tiếng khác – Louisiana (15 triệu USD, 1803) và Alaska (7,2 triệu USD, 1867) – không cung cấp tiêu chuẩn định giá hữu ích, bởi chúng diễn ra trong bối cảnh các quốc gia chủ sở hữu tự nguyện bán đất.

2. Tại sao việc định giá Greenland lại “khó có thể đo lường”?

2.1 Không có thị trường tiêu chuẩn

Theo Nick Kounis, trưởng bộ phận kinh tế ABN AMRO, không có một khung pháp lý quốc tế nào cho giao dịch mua bán quốc gia hay vùng lãnh thổ. Do đó, không có “giá tham chiếu” thực sự để so sánh.

2.2 GDP và trợ cấp công

GDP của Greenland dựa trên ngành đánh bắt cá năm 2023 chỉ khoảng 3,6 tỷ USD. Tuy nhiên, một nửa ngân sách công của đảo được tài trợ trực tiếp từ Đan Mạch, khiến việc dùng GDP làm cơ sở định giá trở nên mơ hồ.

2.3 Tiềm năng tài nguyên thiên nhiên

Các nghiên cứu địa chất cho thấy Greenland có thể chứa hàng trăm tỷ USD tài nguyên khoáng sản và năng lượng. Năm 2023, trong 34 loại khoáng sản quan trọng của Liên minh Châu Âu, có 25 loại đã được phát hiện trên đảo. Tuy nhiên, các dự án khai thác gặp rào cản môi trường (cấm khai thác dầu khí) và thủ tục hành chính.

3. Yếu tố phi tài chính: Văn hoá, lịch sử và quyền sở hữu bản địa

Người Inuit Greenland khẳng định quyền lợi sở hữu truyền thống và phản đối bất kỳ đề xuất nào có thể xâm phạm nền văn hoá của họ. Tiến sĩ Andreas Osthagen, Giám đốc Nghiên cứu Chính trị Bắc Cực tại Viện Fridtjof Nansen (Na Uy), nhấn mạnh: “Khi phải cộng thêm các yếu tố vô hình như văn hoá và lịch sử, việc định giá trở nên không thể thực hiện được.”

4. Quan điểm chuyên gia và dự đoán về “kịch bản” Mỹ

Kounis cho rằng Mỹ có thể đang sử dụng “kịch bản ép buộc” – tạo áp lực để thương lượng các quyền lợi kinh tế và quân sự trong khu vực Bắc Cực. Trong khi đó, Đan Mạch và Greenland đã nhiều lần khẳng định không bán đảo, làm cho bất kỳ đề xuất mua bán nào trở nên không thực tế.

5. Kết luận

Với thiếu hụt tiêu chuẩn định giá, các rào cản pháp lý, môi trường và quyền lợi của người bản địa, việc Mỹ “định giá” và thực hiện mua Greenland vẫn còn là một viễn cảnh khó đạt được. Thay vì tập trung vào giá trị tiền tệ, các bên có thể cân nhắc hợp tác trong nghiên cứu tài nguyên và an ninh khu vực.

Bạn có nghĩ rằng một thỏa thuận thương mại phi chủ quyền sẽ mở ra cơ hội mới cho Greenland? Hãy chia sẻ ý kiến của bạn và theo dõi các bản tin tiếp theo!