Trong bối cảnh dịch bệnh truyền nhiễm đang diễn biến phức tạp, một số tỉnh thành tại Việt Nam ghi nhận số ca sốt xuất huyết và tay chân miệng chuyển nặng, đòi hỏi người dân và các cơ quan y tế phải hành động ngay.

Tình hình dịch bệnh năm 2025‑2026

Theo số liệu giám sát của Bộ Y tế, toàn quốc trong năm 2025 đã có 190.040 ca mắc sốt xuất huyết (tăng 28,4% so với 2024) và 107.249 ca mắc bệnh tay chân miệng (tăng 28,9%). Dù số ca mới giảm trong các tháng cuối năm 2025 và đầu năm 2026, nhưng tỷ lệ chuyển nặng vẫn duy trì ở mức cao, đặc biệt ở một số đô thị lớn.

Nguyên nhân khiến bệnh chuyển nặng

Hai yếu tố chính được chuyên gia y tế chỉ ra:

• Thái độ chủ quan của người bệnh: nhiều người chỉ đến cơ sở y tế khi bệnh đã bước vào giai đoạn nặng, làm giảm cơ hội can thiệp kịp thời.
• Điều kiện môi trường: thời tiết ấm áp, đô thị hoá nhanh khiến xuất hiện nhiều ổ loăng quăng, đồng thời vệ sinh môi trường chưa được duy trì, tạo môi trường sinh sản cho muỗi Aedes và tăng nguy cơ lây truyền Enterovirus.

Địa phương ghi nhận ca nặng đáng chú ý

Thành phố Hồ Chí Minh là ví dụ điển hình. Mặc dù tổng số ca sốt xuất huyết giảm, nhưng tỷ lệ ca chuyển nặng vẫn ở mức cao, đồng thời số ca tay chân miệng tăng và có nhiều trường hợp biến chứng nghiêm trọng.

Biện pháp phòng ngừa và ứng phó

Đối với sốt xuất huyết

• Đậy kín mọi dụng cụ chứa nước (thau, bình hoa, thùng nước) để ngăn muỗi đẻ trứng.
• Thực hiện diệt muỗi loăng quăng hàng tuần: thả cá ăn ấu trùng, thay nước bình hoa, đổ muối hoặc dầu ăn vào các khay nước.
• Vệ sinh môi trường: thu gom rác thải, loại bỏ các hốc nước (chai nhựa, vỏ dừa, lốp xe, hũ nhựa).
• Mặc áo dài, dùng màn ngủ ngay cả trong ngày để giảm tiếp xúc với muỗi.
• Khi có dấu hiệu sốt, phải tới cơ sở y tế ngay, tránh tự điều trị tại nhà.

Đối với bệnh tay chân miệng

• Thực hiện “3 sạch”: ăn uống sạch (thực phẩm chín, nước sạch), môi trường sạch (lau sạch đồ chơi, bề mặt thường xuyên), tay sạch (rửa tay bằng xà phòng trước và sau khi ăn, thay tã, sau khi đi vệ sinh).
• Khử khuẩn bề mặt đồ chơi, đồ dùng học tập bằng xà phòng hoặc dung dịch tẩy rửa thông thường.
• Trong giai đoạn bùng phát, tạm thời giữ trẻ ở nhà, hạn chế tiếp xúc với trẻ khác.
• Đảm bảo dinh dưỡng đầy đủ, cho trẻ ăn thực phẩm mềm, dễ tiêu như cháo, súp.

Hướng dẫn hành động khi phát hiện triệu chứng

Nếu trẻ xuất hiện sốt kèm nốt phỏng ở lòng bàn tay, lòng bàn chân hoặc niêm mạc miệng, cha mẹ cần đưa trẻ ngay đến cơ sở y tế gần nhất để được xét nghiệm và điều trị sớm. Đối với người lớn, bất kỳ dấu hiệu sốt cao, xuất hiện phát ban, hoặc khó thở đều là tín hiệu cảnh báo cần khám bác sĩ ngay.

Kết luận

Việc giảm thiểu ca bệnh chuyển nặng không chỉ phụ thuộc vào hệ thống y tế mà còn vào ý thức cộng đồng. Khi mỗi người thực hiện đúng các biện pháp phòng ngừa và kịp thời tìm kiếm chăm sóc y tế, chúng ta sẽ giảm đáng kể gánh nặng dịch bệnh và bảo vệ sức khỏe của cả xã hội.

Hãy chia sẻ bài viết để nâng cao nhận thức và cùng nhau tạo môi trường sống sạch, an toàn cho mọi người.